Bizim İzimiz – gezi notları

Yunanistan’da sofra adabı

Masaya nasıl oturulur, nasıl kalkılır, bilmek lazım

Masanın ağır abisi (Meis)

Bu yazıda, Yunanistan’da adalar veya ana karada bulunan halk tipi restoranlardaki (taverna) yeme içme adabından bahsedeceğiz. Bu adap; ouzeri (rakıcı, meyhane), mezedopoulio (mezeci, meyhane) veya psarotaverna (balıkçı) statüsündeki yerlerin hepsi için aynı.

Buralarda, bizdeki gibi önceden açılmış servis bulunmaz. Siz oturunca bir garson gelip masanıza temiz, çoğunlukla ‘kullan-at’  tarzında, pratik bir örtü serip, kenarlarını sıkıştırıverir. Adalarda, bu örtünün ortasında baskılı bir ada haritası bulunur ki, bu da sipariş gelene kadar “şuraya gittik, buraya gitmedik” tarzı hoş bir geyik döndürmenize yardımcı olur. Sipariş için garsonun telaşlı havasına kapılıp acele etmeyin; gönderin adamı bir tur atıp gelsin, sorun değil. (Telaşlı havayı mazur görün. Burada bir kişi, Türkiye’de dört adamın yaptığı servisi yapıyor, o yüzden. Kötü niyet yok! )

Servisiniz, ekmek sepeti ve su ile başlar. İki de minik tabak (biz hep iki kişi oturuyoruz :)). “Hani çatal bıçak? Ne biçim servis! Cık cık cık!” değil tabii; çatal bıçaklar ekmek sepetinin içinde! (neredeyse istisnasız uygulama bu şekilde)

Siparişi verdiniz; meze, salata veya ana yemek, ne söylerseniz söyleyin, siz belirtmedikçe servis yapılırken bir sıra gözetilmez, mutfaktan çıktıkça masaya getirilir. Tembellikten veya umursamazlıktan değil, burada adet böyle. Önceleri, sıcaklar soğuyacak diye asabımız bozulurdu, sonra alıştık. Eğer uzun oturmak gibi bir gayeniz varsa, sıcaklarınızı sonradan söyleyin, kimse bunu dert etmez.

Midilli Ermis Taverna'da duvar resmi

Midilli Ermis Taverna’da duvar resmi

Milli içki ouzo, 20lik şişelerde servis edilir (kadeh de söyleyebilirsiniz).Sofraya kalabalık da otursanız fark etmiyor. “Getir bi 70lik” gibi bir muhabbeti, Türkleri tanımayan kimse anlamaz, bön bön bakar; bu yüzden hırs yapmayın, biterse bir daha söylersiniz. Tercihiniz beyaz şarap olursa retsina denemenizi öneririm. Reçine aromalı bu beyaz şarabı ya çok sever, ya da nefret edersiniz. Atina sosyetesi, retsina içeni pek tasvip etmiyormuş (Bana ne, güzel içki! Varsın kıro desinler. Turisti oynayın). Yunanistan’da açık şaraplar (house wine) gayet iyi. Sürahilerde soğuk servis ederler; bu nedenle şişe olayı lüzumsuz bence. Ayrıca oturduğunuz restoranın tipine bir bakın, bir mahzeni olup olmadığını, dolayısıyla şişeleri olsa bile hangi şartta korunduğunu rahatlıkla tahmin edebilirsiniz. Lüzumsuz yere ciks olmayın.

“Ne sipariş edelim?” konusu özellikle masaya aç oturduysanız büyük sıkıntı. Neden? Çünkü biz Türk’üz. Gözümüz aç!  “Onu da getir, bunu da getir, hatta donat canım masayı” mantığında sipariş burada abes kaçıyor. Porsiyonlar çok büyük. İki kişi oturduğunuzda (ki Demet normal bir insan olsa da, ben dünyayı yerim) maksimum tüketebileceğiniz üç giriş, iki ana yemek tabağı. İsrafa girmek istemiyorsanız bunu unutmayın. Malzeme seçimini ise Yunan mutfağı yazısında ele alalım isterseniz.

Tabak ya da kadeh değiştirmek gibi sonradan görme adetler de burada yok. Yemeğin sonuna kadar kimse sizinle ilgilenmez, boşunuzu almaz. Sizi yok saymıyorlar sinirlenmeyin! Bu, burada sofraya müdahale anlamına gelir ki, yerliler bunu hoş karşılamaz. Masa, müşteri kalkınca toplanır. Tarz meselesi. Etrafınızda anlamsızca dolanıp, suyunuzu bile doldurmayı kollayan komi ordusundan hoşlanıyorsanız, Yunanistan bunu bulabileceğiniz bir yer değil.

Karnınızı güzelce doyurdunuz, “Eh bir de tatlı olsa!” moduna girmeyin.  Burada tatlı pastanede yenir. Restoranda sadece ağız tatlandırma maksatlı birkaç seçenek olur (dondurma, belki revani, marmelat veya ballı yoğurt vs.). Pastane ise başlı başına bir mevzu. Gezi planınızda bir tanesi denk gelirse, rejimi filan bir kenara bırakın, vitrinden seçtiklerinize gömülün, pişman olmazsınız.

Yemekten sonra, siz hesabı isteyince genelde müesseseden bir ikram olur. Bazen bir karpuz, bazen o gün yapılan küçük bir tatlı, bazen de küçük bir şişede bir dijestif (genelde çipuro).

Burada kahve ikramı olmaz. Siz isterseniz gelir ve hesaba yazılır. Şova girip ‘turkish coffee’ demenizi tavsiye etmem. Rahat olun, ‘greek coffee’ deyiverin (sade ‘sketo’ oluyor, diğerlerini bilmiyorum). Bir gün Türkiye’ye gelirlerse, zaten konunun tartışmaya bile açık olmadığını o zaman öğrenirler, bu konuda kendinizi yıpratmayın.

Bahşiş konusunda biz Türkleri severler, çünkü Avrupalılara göre çok daha bonkörüz. Dolayısı ile memnunsanız  %10 civarı  bırakın, imajımıza zeval vermeyin 😉

Kaliorexi ! (Afiyet olsun !)

Yunanistan sofra adabı

Orta donanımlı bir masa (Chania’dan)

23 üzerine düşünceler “Yunanistan’da sofra adabı

  1. Metin Ascioglu

    Yiyeceklerin detayina da girmekte fayda var, biraz daha deneyimi yasatmak guzel olur. Hayiri olsun?

    1. Cem Yazının Yazarı

      Teşekkürler Metin Bey, ileriki postlarda dikkate alacağız. Daha yazacak o kadar şey var ki! Sevgiler…

  2. Onur Güven

    Katkı: Orta Kahve = metrio ; Şekerli Kahve = gliko… Güzel başlangıç, devamını bekleriz…

  3. altay

    Çok güzel olmuş elinize sağlık, yemek sonrası eğlence bölümünü de bekleriz. ?

    1. Cem Yazının Yazarı

      Çok teşekkür ederiz Altay Bey; bu konuda da biraz birikim var tabii ki, en kısa zamanda derlemeye çalışalım…

  4. Vasfi Levent TOKAÇ

    Cem’cim,
    Yazılarınızı zevkle okuyorum. Henüz gitmediğim yerlere gitmiş gibi oluyorum.
    En yakın zamanda görüşmek dileğiyle. Hoşçakalın.

  5. Aysel

    Ben çok beğendim tarzlarını,,,birkere başında dolaşan garsonlardan nefret ediyorum bizde,, biyimiş burda,, sadece 20 lik enteresan,çatallar sepette ilginç,,,, birde mezeler anlatılsaydı harika olurdu,, bizle mukayese ederdik,,, teşekkürler Cem bey,,

    1. Cem Yazının Yazarı

      Görüşleriniz için teşekkür ederiz Aysel Hanım. Yiyecekler ile ilgili bir yazı da hazırlayacağız en kısa zamanda…

  6. fatma mollaoğlu

    Böyle bir site açarak bizim gidip de göremediğimiz yerlerin sosyal ve kültürel bilgilerini bizlere aktarıp, ufkumuzu açtığınız için sizlere çok teşekkür ederiz yeni yerlerle ilgili yazınızı ilgi ile bekliyoruz

    1. Cem Yazının Yazarı

      Teşekkür ederiz Fatma Hanım, katkıda bulunabilirsek ne mutlu bize, yetiştirebildikçe ekleyeceğiz yeni yazıları…

  7. Hakan Öney

    Keyifle takip etmeye başladım, ellerinize sağlık. Ulaşım ve konaklama ile ilgili bilgileri de öğrenmek isteriz.

    1. Cem Yazının Yazarı

      Çok teşekkür ederiz Hakan Bey. Ulaşım ve konaklama ile bilgiler kısmi olarak rota başlıklarının altında. Özellikle bilmek istediğiniz bir konu olursa, yazın, yardımcı olmaya çalışalım… : )

  8. Serhat Nalbantoğlu

    Çok keyifle okudum, gitmiş kadar oldum; yalnız bazı resimler çok küçük ve ipad’de büyütülemiyor.
    Tebrik ve teşekkürlerimle,

    1. Cem Yazının Yazarı

      Teşekkür ederiz Serhat Bey. Sayfa kolay yüklensin diye bazı resimlerin küçük versyonlarını koyuyoruz zaten, ama bu konuda daha dikkatli olacağız. Takibe devam edin : )

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.